HEKİMİN TEDAVİ ÖZGÜRLÜĞÜNE DAYANARAK YAPAY ZEKA SİSTEMLERİNİ TERCİHİNDE HUKUKİ SORUMLULUĞU BAKIMINDAN DİKKATE ALINMASI GEREKEN BAZI KRİTERLER

Günümüzde teşhis, tedavi amaçlı veya hasta bakımı gibi pek çok tıbbi faaliyette otonom sistemlerden yararlanılmaktadır. Ülkemizde özellikle Robodoc cerrahi sistemlerden dikkate değer bir sayıda yararlanılmaktadır. Yapay zekâ/robotik sistemlerde hukuki sorumluluk süjesinin belirlenmesi açısından zorlayıcı olan, sistemin sahip olduğu otonomidir. Otonomisinin derecesine göre sistem kendi bağımsız kararlarını alabilmekte; böylece hekimin öngörüp de tıbbi müdahale sürecine hakimiyetini sürdürebileceği kapsamın aşılması riski bulunmaktadır. Öyleyse sistem kararlarının normatif olarak kime isnat edilebileceği, hukuki sorumluluk bakımından temel sorunu oluşturmaktadır. Ayrıca yapay zekâ/robotik sistemlerdeki eksiklikler nedeniyle (arıza, hatalı üretim, güncelleme hatası gibi) de tıbbi müdahalelerden hukuki sorumluluk doğabilecektir. Pozitif hukuk bakımından elverişli ve pratik görünen çözüm, hukuki sorumluluğu robotik/yapay zekâ sistemlerini kullanan, üreten, programlayan vb. gibi sorumluluk süjelerine yüklemektir. Değinilen meselelere sorumluluk süjesi olarak sadece hekim perspektifinden bakılması amaçlanmıştır. Çalışmanın odak noktası, hekimin tıbbi faaliyetlerinde yapay zekâ/robotik sistemlerini tercihi nedeniyle sorumlu tutulabilmesinde genel ilkelere ilaveten belirleyici rol oynayacak başkaca kriterlerin belirlenmesidir. Son olarak bu sistemleri hiç kullanmamak yönünde karar alan hekimin bu kararı nedeniyle sorumlu tutulup tutulamayacağında dikkate alınacak kriterlere değinilecektir.